گذار از فناوری‌های سخت به قدرت هوشمند فناوری‌های نرم

میلاد معین در میز خبری معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه تهران:

 در زیست‌بوم نوآوری امروز، واژگانی چون «صنایع خلاق» و «فناوری‌های نرم» بیش از پیش به گوش می‌رسند. با این حال، درک عمیق از کارکرد این صنایع و نسبت آن‌ها با توسعه علمی و اقتصادی کشور نیازمند تبیین نخبگانی است. در همین راستا، گفتگو با دکتر سید مهدی شریفی که راهنمایی ده‌ها رساله و پایان‌نامه در حوزه صنایع خلاق، کارآفرینی رسانه‌ای و مدیریت استعداد را در کارنامه دارد، ابعاد جدیدی از این پارادایم را روشن می‌سازد.

از صنعت فرهنگ تا صنایع خلاق؛ تولد یک اقتصاد جدید

دکتر شریفی در تبیین ریشه‌های تاریخی این حوزه، به دغدغه‌های مکتب فرانکفورت و مفهوم «صنعت فرهنگ» اشاره کرد و گفت: «در دهه‌های گذشته، صنعت فرهنگ به عنوان یک پدیده سرمایه‌داری نقد می‌شد؛ اما با گذشت زمان، این گفتمان تغییر یافت و جهان دریافت که می‌توان از بستر فرهنگ، ارزش افزوده و رشد اقتصادی ایجاد کرد. این چرخش مفهومی، به تولد واژه «صنایع خلاق» انجامید؛ صنایعی که از کتاب و سینما تا بازی‌های ویدئویی و پلتفرم‌های دیجیتال را در بر می‌گیرد و امروزه موتور محرک اقتصاد جهانی است.

فناوری‌های نرم و علوم شناختی؛ ابزارهایی برای تغییر نگرش

ایشان با نقد رویکرد انحصاری به «فناوری‌های سخت» در کشور اظهار داشت:

«ما غالباً به دنبال منابع ملموس، تجهیزات و ماشین‌آلات هستیم، در حالی که پرچم‌دار دنیای امروز، فناوری‌های نرم است. هدف این فناوری‌ها تولید محصول فیزیکی نیست، بلکه هدف اصلی آن‌ها «تغییر نگرش و تغییر رفتار» است.

وی با تاکید بر نقش علوم شناختی به عنوان دال مرکزی این تحول افزود: «وقتی از پیوند علوم شناختی و صنایع خلاق صحبت می‌کنیم، یعنی بدانیم چگونه از طریق ابزارهایی مانند ردیابی چشم و تحلیل داده‌های مغزی، اثربخشی پیام را بالا ببریم. به همین دلیل، درس «فناوری‌های شناختی» را برای مقطع دکتری رشته مدیریت رسانه طراحی کرده‌ایم تا پشتوانه تئوریک قدرتمندی برای این صنعت در دانشگاه تهران فراهم شود.

شرکت پارس مدیکیو و بنیاد فرهنگی مصلی نژاد، حامی میز خبری معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه تهران